Yeterli Fikirlerden Etkin Duygulanıma, Etkin Duygulanımdan Kutluluğa Giriş: Özgürlük Spinoza’da Neden “Seçme Serbestliği” Değildir? Spinoza dosyasında beşinci bölüm, sistemin etik doruğudur. Birinci bölümde tek töz ve…
Browsing: zorunluluk
Sanatçının Tanıtımı Van Gogh’un üretiminde emek sahneleri, pastoral bir güzellemeden çok, hayatın çıplak sürdürülebilirliğine dair bir bakıştır. Erken döneminden itibaren köylü figürleri ve kırsal çalışma, onun…
Ontoloji, Kozmoloji ve Etik Özgürleşme Üzerine Giriş: “Tanrı” Sözcüğünden Ontolojiye Açılan Kapı Spinoza’nın Etika’sı, başlığının çağrıştırdığı biçimde yalnızca “ahlak kuralları” sunan bir metin değildir. Metin, önce…
Giriş: Mümkün Dünyalar Fikrinin Kökeni Felsefe tarihinde “mümkün dünyalar” kavramı, hem metafizik hem de mantık açısından en verimli düşünce araçlarından biri olmuştur. İlk bakışta edebiyat veya…
Giriş: Zorunluluk deneyimde nasıl görünür? “A priori” dendiğinde çoğu zihin hemen zihinsel formları, saf mantığı ya da matematiğin değişmez ilkelerini düşünür. Husserl’in “materyal a priori” başlığı…
Giriş: Felsefi Hareketin Yapısı Modern felsefenin Kant ile Hegel arasında kurduğu ilişki, yalnızca ardışık bir kronoloji değil, felsefi bir yönelim farkıdır. Kant’ın sisteminde bilgi, doğa ve…
Giriş: Düşüncenin Ontolojik Eşiği “Omnis determinatio est negatio.” Bu kısa fakat yoğun ifade, Batı felsefe tarihinde hem metafizik hem de mantık düzeyinde belirleyici bir rol oynamıştır.…
Ananke, Yunan dünyasında “zorunluluk”un adı ama kaba bir kadercilik değil. O, şeylerin “böyle işlemesini” sağlayan, görünmez ama tutarlı bir düzen duygusu. Bir kapı kapatıp “yasak” diyen…
Ulus Baker’in Sanat ve Arzu Seminerleri’nin 7. dersinde Spinoza’nın sevgi ve arzu kavramları, Freud ve Lacan’ın aşk teorileriyle karşılaştırmalı olarak tartışılıyor. Spinoza’nın Etika’sındaki 40. ve 41. önermeler üzerinden sevgi ve nefretin mekanik işleyişi, melodramın yapısı, üçüncü kişi ve Tanrı’nın bakış açısı kavramları açılarak, arzu ve sevginin insan varoluşunun özündeki yeri inceleniyor.
Antik düşüncenin iki büyük mimarı, Aristoteles ile Öklid, çoğu kez ayrı disiplinlerin temsilcileri olarak anılır: biri felsefenin, diğeri geometrinin. Oysa bu iki isim arasında, yalnızca kavramsal…